Future of work

9 Hamvragen + antwoorden Noodmaatregel Overbrugging voor Werkgelegenheid (NOW)

In het pre-Corona tijdperk waren er gemiddeld zo’n 200 aanvragen per jaar voor de regeling werktijdverkorting (WTV). Een regeling die bestond om bedrijven in zwaar weer, tijdelijk te kunnen bijstaan. Toen de aanvraagteller, midden in het Corona tijdperk (maart), al op 80.000 stond, is de Noodmaatregel Overbrugging voor Werkgelegenheid (NOW) op 17 maart 2020 geboren. Met terugwerkende kracht vanaf 1 maart 2020, vervangt de (NOW) de regeling voor werktijdverkorting WTV). Dat betekent concreet dat je dus geen werktijdverkorting meer aan kunt vragen!

In afwachting op de definitieve publicatie van de regeling, is een aantal aspecten van NOW al door het Ministerie toegelicht. Even wat hoofdvragen en antwoorden op een rijtje:

1. Ik had al een WTV-aanvraag ingediend wat nu?

Had je al een WTV-aanvraag ingediend, maar wacht je nog op antwoord? Dan wordt de aanvraag automatisch omgezet als een aanvraag in het kader van de NOW. Verwacht dan binnenkort zeker een bericht van het UWV, waarin je wordt gevraagd aanvullende informatie op te leveren. Wil je je daarop al wat voorbereiden kijk dan voor een indicatie naar het antwoord op vraag 9 hieronder.

Had je al een vergunning gekregen voor je WTV-aanvraag? Deze vergunning blijft dan gewoon van kracht, voor maximaal 6 weken. Een verlening aanvragen na 6 weken is, in tegenstelling tot de vorige WTV-regeling, echter niet meer mogelijk. Als je daarna toch een beroep op compensatie wil doen, dan zul je een NOW-aanvraag moeten indienen.

2. Wanneer kan ik een NOW-aanvraag indienen?

De regel is eenvoudig; Als je 100% van het loon aan je medewerkers doorbetaalt, je kunt aantonen dat je omzet vanaf 1 maart met minimaal 20% is gedaald én je hebt geen ontslagen aangevraagd op basis van bedrijfseconomische gronden? Dan kun je een NOW-aanvraag indienen.

Je hoeft hierbij dus niet aan te tonen dat de omzetdaling Corona gerelateerd is. Wel zul je moeten aantonen dat dit geen normale seizoensdaling betreft. Dat kun je bijvoorbeeld doen door een referentieperiode te overleggen. Wat was je omzet van deze periode in 2019 en 2018?

Voor start-ups en voor bedrijven waar de omzet de afgelopen maanden sterk zijn gegroeid en nu opeens erg terugvalt, kan een 20% omzetdaling dus best lastig zijn om aan te tonen. Gelukkig is er wel een mogelijkheid tot bezwaar of beroep (zie het antwoord op vraag 7 hieronder).

Het bijzondere aan deze regeling is, dat niet wordt gekeken naar stijgende of dalende kosten noch naar stijgende of dalende winst. Het betreft dus uitsluitend een daling van de omzet van minimaal 20% en niet seizoensgebonden.

3. Hoe hoog is de compensatie?

We wachten dus met smacht op de definitieve publicatie van de regeling. Wel zijn er door Wouter Koolmees al wat rekenvoorbeelden gepresenteerd. Op basis daarvan zou je een inschatting van de hoogte van de compensatie moeten kunnen maken. De formule lijkt als volgt te zijn: 0,9 * omzetdaling = compensatie. Is jouw volledige omzet (dus 100%) weggevallen (denk aan de horeca of een onderneming in de cultuursector), dan wordt 90% van de loonsom door de overheid gecompenseerd. Is de helft van de omzet weggevallen, dan betekent dat dus dat 45% van jouw totale loonsom wordt gecompenseerd (0,9 * 50% = 45%), etc.

4. Wat wordt verstaan onder de loonsom?

Ook hiervoor geldt dat we wachten op de definitieve publicatie van de regeling. Er zijn, volgens mij, nog geen voorbeelden gegeven van hoe die loonsom wordt berekend. Is dat bruto, netto of inclusief of exclusief werkgeverslasten? Wat dat betreft tasten we nog in het duister. Wat we wel weten, is dat het uitsluitend jouw loonsom betreft. Facturen die je aan het uitzendbureau, aan ZZP-ers of aan payrollers betaalt, vallen dan ook logischerwijs buiten de compensatieregeling. Het gaat dus expliciet om loonkosten, niet om kosten in zijn algemeenheid. Oproepkrachten met een flexibel contract, vallen dan ook binnen de loonsom.

5. Wat moet ik verstaan onder 100% loondoorbetaling?

De 100% loondoorbetaling is van toepassing op alle medewerkers waarvoor de compensatie wordt aangevraagd. Uiteraard zijn de reguliere regels van het arbeidsrecht van toepassing. Dus als je 70% betaalt voor medewerkers in hun tweede ziektejaar, valt dat gewoon onder 100% loondoorbetaling. Als er al was afgesproken, minder uren te gaan werken of in geval van (deels) onbetaald verlof, dan voldoe je nog steeds aan het criterium van de 100% loondoorbetaling. Deze regeling heeft echt betrekking op het actief ontslaan of actief minder betalen. Of medewerkers al dan niet feitelijk werken, is niet van belang (er is dus geen restrictie op werk).

Uiteraard hoopt de overheid, met deze regeling de werkeloosheid zoveel mogelijk tegen te gaan. Je kunt echter dus nog steeds vaststellingsovereenkomsten sluiten, oproepkrachten afschalen of tijdelijke contracten niet verlengen.

6. Voor hoeveel maanden word ik gecompenseerd?

De toegekende aanvraag geldt voor minimaal 3 maanden. Een eenmalige verlenging met 3 maanden is een optie.

7. Kan ik bezwaar maken tegen een negatief besluit?

In tegenstelling tot de WTV-regeling, kan je inderdaad bezwaar aantekenen. Sterker nog je kunt zelfs in Beroep bij de rechter. Dat biedt wellicht soelaas voor de start-ups of de snelgegroeide zakelijke dienstverleners? Hoe dat dient plaats te vinden, wordt vast toegelicht in de publicatie van de regeling.

8. Wanneer kan ik de aanvraag indienen?

Zit je nu al in zwaar weer? Dan kun je nu de aanvraag indienen. Hij geldt dus met een mogelijkeid van terugwerkende kracht vanaf 1 maart 2020. In tegenstelling tot de WTV-regeling, is de aanvraag van de NOW niet zo spoedeisend. Loopt het nu nog prima, maar treft jouw bedrijf pas een minimale omzetdaling van 20% in mei? Dan kun je daarna alsnog een aanvraag indienen.

Je kunt je aanvraag, met terugwerkende kracht vanaf 1 maart 2020, indienen bij het UWV. Je moet hierbij vermoedelijk aantonen wat de omzetdaling is, waarmee jouw bedrijf te kampen heeft. Voor de zekerheid, deze daling dient dus aantoonbaar minimaal 20% te zijn.

Ook zul je, bijvoorbeeld door referentieperiodes te overleggen, moeten aantonen dat deze daling, geen seizoensdaling betreft. Je kunt de aanvraag indienen als je 100% loon doorbetaalt en je geen ontslagaanvraag hebt ingediend, op basis van bedrijfseconomische grond.

Let op: Vanaf een bepaald bedrag is een accountantsverklaring vereist. Wat de hoogte van dat bedrag is, wordt duidelijk bij de definitieve publicatie van de regeling.

Het UWV verstrekt 80% van de compensatie. Dat betekent dus dat je een voorschotbedrag ontvangt van: 0,8 * 0,9 * percentage van jouw omzetdaling. Omdat het UWV de gegevens van de loonaangifte gebruikt om het voorshot van de compensatievergoeding te berekenen, adviseert de Belastingdienst op om zo snel mogelijk de loonaangifte te doen. Je kunt voor de betaling van de blasting tegelijkertijd uitstel aanvragen.

Achteraf wordt het juiste bedrag berekend op basis van de feitelijke omzetdaling en de feitelijke loonkosten. Dat resulteert dan in een nabetaling van het UWV, of een terugvordering aan het UWV.